Framsóknar-Nína

Það er sárt að sakna einhvers. Lífið heldur áfram. - Til hvers?
(úr Nínu, höf. Eyjólfur Kristjánsson)

Nostalgía virðist vera farin að heltaka margan sjálfstæðismanninn. Það brýst út með ýmsum hætti eins og berlega má sjá í færslu þeirra andríkis-liða í gær ("...líklega hefði verið sterkara bein í nefinu á einum Framsóknarmanni en öllum þingflokki Samfylkingarinnar") og leiðara ritstjóra Fréttablaðsins í dag ("Framsóknarflokkurinn... [er] eini orkunýtingarflokkurinn sem fylgir á því sviði sömu stefnu á Alþingi og í borgarstjórn og hefur þar af leiðandi sömu viðhorf varðandi hlutverk tveggja stærstu orkufyrirtækjanna sem bæði eru alfarið í opinberri eigu. Það opnar flokknum óneitanlega ýmis pólitísk sóknarfæri.").

Meira að segja iðnaðarráðherrann virtist gripinn sambærilegri nostalgíu í bloggfærslu fyrir viku síðan þegar hann sagði að það væri "...Hanna Birna sem beri mesta pólitíska ábyrgð á því að slitnaði upp úr prýðilega starfhæfum og öflugum meirihluta Framsóknar og íhalds".

Er það jafnframt pínulítið íronískt að til þessa hafa allar aðgerðir ríkisstjórnarinnar í efnahagsmálum, seint og um síðir, komið úr hugmyndasmiðjum Framsóknarflokksins.

Þó Framsóknarflokkurinn standi óneitanlega höllum fæti í skoðanakönnunum virðist fátt annað blasa við en að eftir því sem lengra líður frá því að flokkurinn hvarf úr stjórn, fyrst landsmálanna og síðan borgarmálanna, verði söknuðurinn meiri. Það á ekki bara við um mótleikara flokksins í pólitík heldur og einnig hjá kjósendum. Framsóknarflokkurinn er jú, þrátt fyrir allt spott og spé sem flokkurinn hefur mátt þola og að mestu tekið með góðlátlegu jafnaðargeði, stjórnmálaflokkur sem hefur þjóðarhagsmuni ávalt í fyrirrúmi og lætur þá hagsmuni ganga framar öðrum, þ.m.t. eigin skammtímafylgishagsmunum.

Í því ljósi má gera ráð fyrir, þrátt fyrir að það geti verið skynsamlegast fyrir flokkinn til uppbyggingar fylgis (og aukinnar nostalgíu!) að standa áfram utan stjórnar lands og borgar, að Framsóknarmenn geti tæpast vikist undan verði til þeirra leitað.

Pólitísk sóknarfæri?

"Þegar þú í draumum mínum birtist allt er ljúft og gott..."

Hví hverfur Baugur? (kannski!)

Það var athyglisverð fréttasyrpan sl. fimmtudag um hugsanlegt brotthvarf Baugs og tengdra fyrirtækja úr landi. Fréttavefurinn visir.is (í eigu Baugs) reið á vaðið með frétt þar sem áreiðanlegar heimildir voru hafðar fyrir því að Baugur væri á leið úr landi. Skömmu síðar kom frétt hjá Rúv þar sem forstjóri Baugs sagði lítið hæft í frétt visir.is. Í markaðnum á Stöð 2 um kvöldið var hinsvegar höggvið í sama knérum og hjá visir.is fyrr um daginn og fullyrt að brottflutningur Baugs gæti verið yfirvofandi. Næstu skref í málinu yrðu ákveðin á stjórnarfundi í næstu viku.

Þessi tíðindi voru öll sett í samhengi við niðurstöðu hæstaréttar í Baugsmálinu þar sem staðfestur var 3 mánaða skilorðsbundin dómur yfir stjórnarformanni og aðaleiganda Baugs, Jóni Ásgeiri Jóhannessyni.

Þetta er í sjálfu sér ágætis vangavelta um hugsanlegar ástæður mögulegs brottflutnings Baugs og tengdra fyrirtækja úr landi. Hins vegar hefur einn stjórnarmanna í Baugi nýlega tjáð sig mjög skýrt um möguleikan á því að hverfa með fyrirtæki úr landi og hvaða ástæður myndu liggja þar að baki. Sagði stjórnarmaðurinn m.a. eftirfarandi:

"Ekki er víst að fyrirtækin geti starfað áfram við óbreyttar aðstæður. Þá gæti þeim orðið nauðugur sá kostur að færa sig úr landi. Það er ekki flókin aðgerð. Flest eiga þau dótturfélög í útlöndum, sem lítill vandi er að breyta í móðurskip."

Við sama tilefni sagði stjórnarmaðurinn einnig eftirfarandi:

"Það sér hver maður, að það gengur ekki til lengdar að hér búi menn við verðbólgu, sem stefnir í tveggja stafa tölu, 15 komma 5 prósenta stýrivexti og gjaldeyrisskort."

Og þetta:

"... ótæpilegar vaxtahækkanir Seðlabankans undanfarið hafa ekki unnið á verðbólgu heldur verið undirrót ójafnvægis og gengissveiflna sem hafa valdið íslensku atvinnulífi miklum skaða..."

"Fyrirtækin eru að sligast, hvort sem litið er til verðbólgu, vaxta eða gengis gagnvart öðrum gjaldmiðlum."

"Við getum ekki haldið úti galopnu hagkerfi með flöktandi örmynnt."

"Við náum ekki þeim stöðugleika sem þarf með krónunni."

"Hvernig getum við brugðist við þessu ástandi? ...við eigum að horfa til Evrunnar og aðildar að Evrópusambandinu."

Hver mælti svo djarft? Það gerði Kristín Jóhannesdóttir á aðalfundi Samtaka atvinnulífsins þann 18. apríl síðastliðinn. Samkvæmt þessu þarf ekki þriggja mánaða skilorð stjórnarformannsins til þess að aðrir stjórnarmenn velti upp möguleikanum á brotthvarfi úr landi. Sá möguleiki var skýrt settur fram fyrir tveimur mánuðum síðan og allar ástæðurnar tilgreindar. Það þurfti ekki að nefna skilorð.

Veggjald í og úr Reykjavík

Haft er eftir varaformanni fjárlaganefndar í fréttum hjá Rúv að nú þurfi að draga verulega úr ríkisútgjöldum. Nefnir hann þar sérstaklega til að “fresta byggingu nýs Háskólasjúkrahúss og lagningu Sundabrautar.”

Sök sér með Háskólasjúkrahúsið, sem hér áður var alltaf talað um sem “Hátæknisjúkrahús.” Það hefur væntanlega verið til að aðgreina það frá þessum “low-tech” sjoppum sem nú eru reknar, eða hvað? Tæplega, enda íslensk sjúkrahús langt í frá einhver lágtækniviðundur.

Einhvern veginn bar “Hátæknisjúkrahúsið” það alltaf með sér að frægur maður varð veikur, fór á spítala og náði bata. Fljótlega þar á eftir hélt hann opin fund og lýsti reynslu sinni og sagði þar m.a. eitthvað á þessa leið: “Hátæknisjúkrahús, góð hugmynd!”

Áður en maður vissi af var búið að mynda starfshóp, halda samkeppni og búið að teikna og skipuleggja pakkann.

Að vísu hafði engin þarfagreining farið fram, en það var hálfgert aukatriði. Sem betur fer hefur hins vegar málið dregist og er það vel. Frestun á byggingu hátækniháskólasjúkrahúss er ekki það versta sem fyrir okkur getur komið. Vel má færa rök fyrir því að brýnni verkefni bíði í heilbrigðisþjónustu landsmanna en spítalabyggingingar, þó ekki væri nema að tryggja mönnun og rekstur núverandi stofnanna og lagfæringu kaups og kjara innan þeirra.

Um Sundabaut gegnir öðru máli. Lagningu hennar þarf ekki að fresta – þvert á móti væru stórar samgönguframkvæmdir af því tagi sjaldan skynsamari en við núverandi efnahagsaðstæður – að því gefnu að fjármögnun og framkvæmd verði í formi einkaframkvæmdar og framkvæmdin fjármögnuð með veggjöldum.

Sama á að gilda um breikkun Suðurlandsvegar og, fyrst ég er byrjaður, Reykjanesbraut. Það á að rukka veggjald fyrir akstur um allar þessar þrjár stofnbrautir inn og út úr Reykjavík. Þannig er hægt að tryggja fjármögnun þeirra óháð stöðu ríkissjóðs.

Hin góða reynsla sem fengist hefur af framkvæmd, fjármögnun og rekstri Hvalfjarðarganga ætti að vera okkur hvatning í þessum efnum. Stórframkvæmdir af þessu tagi yrðu jafnframt ágætis vítamínsprauta inn í efnahagslífið, hefðu jákvæð áhrif á ríkissjóð og ynnu á móti atvinnuleysi.

ESB óhress með Northern Rock björgun

Financial Times birtir grein á vefsíðu sinni í gærkvöldi um það að framkvæmdastjórn Evrópusambandsins geri verulega fyrirvara við björgun breska ríkisins á Northern Rock húsnæðislánabankanum. Um er að ræða fyrsta álit og er birt í "Official Journal" Evrópusambandsins, sem eru nokkurs konar stjórnartíðindi þess.

Samkvæmt frétt Financial Times hefur ESB einkum áhyggjur af því að aðstoðin hafi verið of víðtæk, nái til of langs tíma og draga hefði mátt úr samkeppnistruflandi áhrifum björgunarinnar. Búast má við endanlegum úrskurði síðar á þessu ári, og ef ESB kemst að þeirri niðurstöðu að björgunin hafi verið á skjön við reglur ESB verður að endurgreiða aðstoðina. Ef sú yrði niðurstaðan má jafnvel búast við að einhverjir samkeppnisaðilar Northern Rock muni fara fram á skaðabætur vegna samkeppnistruflandi áhrifa björgunarinnar.

Athyglisvert er að skv. greininni hefur fjármálaráðherra breta littlar áhyggjur af framkominni afstöðu ESB.

Þess má geta að ég hef áður fjallað um málefni Northern Rock hér og hér.

Eftiröpunarskjall o.fl.

"Imitation is the highest form of flattery"...!!!

Fréttastofa Stöðvar 2 var með þessa frétt í kvöld. Óneitanlega kunnuglegt, alveg upp á krónu!

Góður félagi vakti athygli mína á því að hin hliðin á þessum peningi væri sú staðreynd að vextir án verðtryggingar á húsnæðislánum hefði verið upp undir 18% og þannig hefði vaxtakostnaðurinn verið svipaður ef ekki hærri. Þá hefði lántakandi þurft að greiða þá vexti samstundis, en með verðtryggða láninu fæst í raun greiðslufrestur á verðbólguáhrifunum.

Þetta er að sjálfsögðu kórrétt athugasemd, en hún vekur upp tvennt í mínum huga, annars vegar áhrif verðtryggingar á kostnaðar- og verðbólguvitund, þ.e. við finnum ekki fyrir áhrifunum þar sem verðtryggingin og "greiðsludreifing" hennar í verðtryggðu lánunum er eins og nokkurs konar efnahagslegt deyfilyf. Þá má velta fyrir sér hvort það sé náttúrulögmál að verðbótaþátturinn sé geymdur. Hvað ef hann væri greiddur samstundis, eins og ef um fasta vexti væri að ræða?

Hitt er svo hið augljósa, það er íslenska krónan með verðtryggingu og því sem því tilheyrir samanborið við það sem viðgengst í löndunum í kringum okkur stenst engan samanburð. Þar verður almenningur ekki jafn illilega fyrir barðinu á verðbólgunni (nú eða alþjóðlegu lausafjárkreppunni) og hér þar sem ekki er verðtryggingu fyrir að dreifa.

Almenningur erlendis er ekki að horfa upp á að eigið fé þeirra í fasteignum brenna upp frá báðum endum, þ.e. bæði lækkun húsnæðisverðs OG hækkun á höfuðstóli lána eins og hér verður með verðtryggingunni.

Segja má að með verðtryggingunni sé útlánastofnunum jafnframt gefið ákveðið ábyrgðarleysisvottorð þar sem í sinni útlánastefnu þurfa þær ekki lengur að hafa áhyggjur af því að útlán þeirra brenni upp á verðbólgubáli.

Reyndar má færa fyrir því sterk rök að einmitt verðbólgusamsetningin hafi verkað sem hvati fyrir bankanna að koma með þeim hætti inn á íbúðalánamarkaðinn og þeir gerðu 2004 með 100% lánum og 285% hærri lánum en Íbúðalánasjóður. Stærðfræðin var einföld, meira aðgengi að lánsfé => hækkun íbúðaverðs => hærri verðbóga => hækkun á höfuðstóli/vöxtum.

Ef bankar hér hefði verið að bjóða upp á fasta vexti án verðtryggingar 2004 á 25 ára lánum má gera ráð fyrir að útlánahegðan þeirra hefði verið með allt öðrum hætti.

Efnahagsvandinn í hnotskurn

Fyrir okkur "fólkið í landinu" upplýsist efnahagsvandinn í hnotskurn ef við nennum að lesa smáaletrið á greiðsluseðlunum.

Hér er dæmi um einfalt húsnæðislán upp á 24 milljónir sem tekið var fyrir ári síðan. Nú einungis ári síðar, eftir að greiddar hafa verið afborganir að meðaltali upp á 130 þúsund á mánuði, eða rúmar 1,5 milljónir, eru eftirstöðvar lánsins 26 milljónir 627 þúsund 844 krónur!


Það er hækkun á höfuðstólnum upp á rúmar 2,6 milljónir.


Samtals er lánið búið að kosta á einu ári tæpar 4 milljónir - með lántökukostnaði og stimpilgjöldum u.þ.b. 4,5 milljónir.


Allir sáttir?

Alþjóðabærinn Akranes

Á heimasíðu Akraneskaupstaðar segir að mannlíf sé þar með miklum blóma. M.a. segir þar eftirfarandi:

"Á Akranesi er einstaklega fjölskylduvænt og öruggt umhverfi þar sem áhersla er lögð á mikla og vandaða þjónustu við íbúa. Öflugt atvinnulíf sem býður upp á örugg störf á margvíslegum vettvangi, ásamt húsnæði á góðu verði, hefur orðið til þess að sífellt fleiri kjósa að búa á Akranesi. Menntun skiptir miklu máli og á Akranesi eru menntastofnanir í hæsta gæðaflokki... Á Akranesi er mikið og öflugt íþróttastarf og aðstaða til íþróttaiðkunar með því besta sem þekkist á Íslandi."

Á öðrum stað á sömu heimasíðu er greint frá því að skagamenn eru að uppruna upp til hópa afkomendur innflytjenda, eða, eins og þar segir: ” Skagamenn eru af írskum uppruna og það fer ekkert á milli mála. Þeir láta sér fátt fyrir brjósti brenna, eru lífsglaðir og skemmtilegir heim að sækja og miklir baráttujaxlar.”

Þessi ágæta heimasíða er sett fram á ensku, pólsku, þýsku, ensku, og litháísku, auk íslensku.

Hér á skaganum býr fjöldi innflytjenda sem hafa samlagast vel og eru fyrirmyndarborgarar.

Það skýtur því skökku við að Akranes sé að verða frægur bær að endemum fyrir útlendingaóþol og það algerlega óverðskuldað.

Viðbrögð varabæjarfulltrúa Frjálslyndaflokksins við væntanlegri komu flóttamanna af palestínskum uppruna hafa verið algerlega úr takti við tilefnið.

Ég get ekki varist þeirri tilfinningu að varabæjarfulltrúinn feli fordóma í garð útlendinga bak við meinta umhyggju fyrir bæjarsjóði og félagsmálakerfi kaupstaðarins. Ef svo, þá endurspeglar það siðblindu og ógeðspólitík sem ég efast um að þorri Akurnesinga vilji kannast við.

Eitt af vandamálum varabæjarfulltrúans er það að sporin hræða hvað varðar hans afstöðu til útlendinga almennt, en á meðan hann sat á þingi varð hann jú uppvís að því að höfða til hinna lægstu hvata og ala á óþarfa útlendingaótta. Þess vegna er erfitt að horfa á athugasemdir hans með öðrum gleraugum en þeim að um lítt dulda fordóma sé að ræða.

Ofstopi bæjarfulltrúans í garð síns fyrrum félaga, nú fyrrum bæjarfulltrúa frjálslyndra, er heldur ekki til að vekja traust. Eftirfarandi orð varabæjarfulltrúans endurspegla megna mann- og kvennfyrirlitningu:

”Sjaldan launar kálfurinn ofeldið. Karen var í fyrsta sæti hjá F-listanum á Akranesi við bæjarstjórnarkosningar fyrir tveimur árum. Hún var það fyrir mín orð. Við vorum góður hópum sem bjó til framboðslista og við skelltum okkur í bæjarstjórnarslaginn. Þetta var og er gott lið - með örfáum undantekningum sem eru Karen og Helga systir hennar. Sennilega er ekki ofmælt að ég hafi verið potturinn og pannan á bak við það framboð. Hin voru öll algerlega óreynd í pólitík. Ég kenndi þeim og leiðbeindi. Á framboðsfundum var það ég sem hélt ræðurnar. Karen Jónsdóttir hefur aldrei geta haldið skammlausa ræðu eða skifað pólitíska grein. En ég taldi rétt að hafa hana í fyrsta sæti. Gefa ungri konu tækifæri og allt það....”

Það sem ég þekki til bæjarmála á Akranesi tel ég líklegt að þetta flóttamannamál hafi einfaldlega verið dropinn sem fyllti mælinn hjá nú fyrrverandi bæjarfulltrúa Frjálslyndaflokksins, Karen Jónsdóttur, og hjá bæjarfulltrúum Sjálfstæðisflokksins sömuleiðis. Það að vinna með varabæjarfulltrúanum hafi einfaldlega verið orðið þeim um megn.

Segir það líka sína sögu að núverandi minnihluti hefur engan áhuga á að vinna með téðum varabæjarfulltrúa, þó svo færi að hann kæmist tímabundið í bæjarstjórn í forföllum Karenar Jónsdóttur. Minnihlutinn hefur að mínu viti engan áhuga á að fella pólitískar keilur í þeim félagsskap.

Akraneskaupstaður og akurnesingar hafa hingað til tekið vel á móti aðfluttum, útlendum sem innlendum. Þolinmæði þeirra, þrautsegja, umburðarlyndi og gestrisni á sér engin takmörk.

Akurnesingar munu því, þegar á hólminn er komið, taka vel á móti okkar minnstu bræðrum og systrum úr hópi alþjóðlegra flóttamanna.

Afborgunarlausan júnímánuð!

Í kvöld kom yfir mig róttæklingur!!!

Ástand efnahagsmálanna undanfarið hefur gert það að verkum að kallað hefur verið eftir aðgerðum til handa bönkum og atvinnulífi. Minna hefur verið um beinar lausnir eða létti fyrir okkur sauðsvartan almúgan, en rök má fyrir því færa að við þjáumst af afleiddri vanlíðan: af því að bankarnir, og atvinnulífið almennt er að ganga í gegnum krísu bitnar það óhjákvæmilega á okkur hinum. Það fer heldur ekki framhjá okkur að höfuðstóll lánanna okkar hækkar bara, sama hvað við borgum mikið.

Atvinnulífið er nú búið að fá tvöfalda skattalækkun: tekjuskattslækkun úr 18% í 13% og niðurfellingu á skattgreiðslum af söluhagnaði hlutabréfa.

Seðlabankinn er búin að redda yfirdrætti hjá norrænum frændum okkar, sem hjálpar bönkunum.

Er þá ekki komið að okkur smáfuglunum?

Það má víst ekki lækka við okkur tekjuskattinn, ekki hækka of ört við okkur persónuafsláttinn eða vaxtabæturnar, ekki má lækka skatta á bensínið, og ekki má lækka vextina. Launin má víst helst ekki hækka.

Ég geri því að tillögu minni að í stað alls þessa verði júnímánuður lýstur afborgunarlausi mánuðurinn. Felldar verði niður fyrir þennan mánuð afborgarnir af húsnæðislánum, húsaleigum, rafmagni, hita, símum (fastnets og gemsum), internetáskrift, tryggingum, áskriftargjöld af sjónvarpstöðvum, bílalánum, og síðast en ekki síst greiðslur af kreditkortareikningum. Jafnframt ætti júnímánuður að vera tekjuskattsfríi mánuðurinn.

Ég tel miklar líkur á því að þessu frumkvæði yrði tekið fagnandi af öllum greiðendum slíkra afborganna og líklega myndi þetta hafa jákvæð áhrif á efnahagsástandið. Sjálfur yrði ég a.m.k. kampakátur!

Nú þarf bara að ná samstöðu, ríkis, sveitarfélaga og fyrirtækjanna í landinu um þetta merka framtak...! Kannski maður ætti að skipuleggja baráttutónleika á Lækjartorgi?

Ef vel tekst til mætti jafnvel gera þetta að árvissum viðburði!

...eða ætli ég (og þið öll hin) myndi ekki bara eyða afgangseyrinum þessi mánaðarmót í einhverja tóma vitleysu, með ófyrirséðum afleiðingum fyrir íslenskt efnahagslíf og álit okkar og ímynd á alþjóðavettvangi...!!!

Afborgunarlausi mánuðurinn - hljómar samt vel...

Bankana burt!

Viðtal Frankfurter Allgemeine Zeitung við Arnór Sighvatsson, aðahagfræðing Seðlabanka Íslands er athyglisverð lesning. Viðtalið í heild sinni má finna á heimasíðu FAZ og er þýskan ekki þyngri en svo að hver sá sem hefur meðal menntaskólabakgrunn í málinu ætti vel að geta stautað sig í gegnum það.

Í gær virtist þorri fréttaflutnings af málinu byggja á frétt af viðtalinu á ensku fenginni frá Reuters. Aðalfréttavinkillinn var sú skoðun aðalhagfræðingsins að upptaka Evru myndi stuðla að stöðugleika í íslensku efnahagslífi. Ýmislegt annað var þarna hins vegar fréttnæmt, t.d. þegar aðalhagfræðingurinn segir að stærð bankanna í hlutfalli við íslenskt efnahagslíf valdi verulegum vanda og gefur í raun í skyn að betra væri að hér á landi væru frekar dótturfélög erlendra banka, en ekki höfuðstöðvar íslenskra banka.

(Í Fréttablaðinu í morgun er frétt af viðtalinu sem byggir á þýsku útgáfunni.)

Í viðtalinu segir aðalhagfræðingurinn, í svari við spurningunni “Der rasch gewachsene, sehr große Finanzsektor ist ein weiteres Risiko für Ihr Land?” (Hinn hrað-vaxni, griðarstóri fjármálageiri er viðbótar áhætta fyrir land yðar?): “Ja. Ich wäre sehr viel beruhigter, wenn wir einen Finanzsektor wie Luxemburg hätten.” (Já ég væri mun rórri ef við værum með fjármálageira eins Lúxemborg).

“Wieso das?” (Hvernig þá?) spyr blaðamaður.

“Die haben zwar auch große Banken, aber einen Großteil der Branche machen Tochtergesellschaften internationaler Banken aus. Bei uns haben wir große Banken aus Island, die aber die meisten ihrer Geschäfte im Ausland machen. Unsere Banken haben damit keinen „lender of last resort“ in den Währungen, in denen sie arbeiten.”
(Þeir [Lúxemborgarar]eru einnig með stóra banka, en stærstur hluti geirans byggir á dótturfyrirtækjum erlendra banka. Hjá okkur eru stórir íslenskir bankar sem eru með stærstan hluta umsvifa sinna erlendis. Bankar okkar hafa þannig engan þrautalánveitanda í þeim gjaldmiðlum sem þeir starfa.)

Blaðið spyr stuttu síðar: “Sind die Banken somit eine Gefahr für Island?” (Eru bankarnir þá hættulegir fyrir Ísland?) og því svarar aðalhagfræðingurinn:
”Es sorgt für enorme Probleme, einen im Verhältnis zur gesamten Volkswirtschaft derart großen Finanzsektor zu haben. Deswegen sind die Risikobewertungen für Island als Land und auch für die Banken enorm gestiegen. Neben den Risiken hat es aber auch Vorteile gebracht: die Banken sind große Arbeitgeber und eifrige Steuerzahler.” (Það skapar meiriháttar vandamál, í hlutfalli við heildarhagkerfið að vera með svona stóran fjármálageira. Þess vegna hefur áhættuálagið á Ísland sem land og einnig fyrir bankana aukist svo mjög. Áhættan hefur hins vegar einnig haft kosti í för með sér: bankarnir hafa marga í vinnu og greiða glaðbeittir skatta sína.)

Athyglisvert.

Varla er hægt að skilja þetta öðruvísi en svo að bankarnir séu í reynd meira böl en bót fyrir íslenska hagkerfið og betra væri að þeir færu eitthvað annað, en héldu hins vegar útibúum hér. Hugsanlega hefur aðalhagfræðingurinn þó líka haft í huga að gott væri að erlendir bankar léku meira hlutverk í íslensku fjármálakerfi og opnuðu útibú hér á landi.

Viðtalið er allt frekar óheppilegt, þó tæpast verði aðalhagfræðingurinn sakaður um beinar rangfærslur. Tilvitnunin í hann um að við séum á miklu hættusvæði ” Wir bewegen uns auf sehr gefährlichem Terrain” kemur t.d. sem upphafið af svari við spurningu/athugasemd blaðamanns FAZ ” Die Leute gehen schon auf die Straße und protestieren” (Almenningur eru farinn út á götur til mótmæla) og er þannig engan veginn ljóst að þarna sé hann að vísa sérstaklega til ástands á alþjóðamörkuðum.

Ummælin um það að upptaka Evru myndi skapa hér stöðugleika og sú fullyrðing aðalhagfræðings að krónan sé uppspretta óstöðugleika (”Quelle für Instabilität”) eru síðan ansi sérstök í ljósi þess að í þessu viðtali var hann að tala í krafti starfs síns, en ekki sem óháður hagfræðingur úti í bæ. Þetta er hins vegar sjálfskapaður vandi Seðlabankans þar sem hagfræðingar hans stunda það reglulega að skrifa greinar og gefa álit þar sem tekið er fram neðanmáls að skoðanir viðkomandi séu hans eigin og endurspegli ekki endilega viðhorf Seðlabankans. Í viðtali af þessu tagi er engin slík neðanmálsgrein.

Þetta er jafnframt í annað sinn á stuttum tíma sem einn ”fagmanna” bankans er með óheppilegt innslag í erlendum fjölmiðli. Eiríkur Guðnason, einn seðlabankastjóra, var einnig óheppin í orðavali í viðtali við danska viðskiptablaðið Börsen fyrir skömmu síðan.

Það er spurning hvort ekki sé rétt að þeir í seðlabankanum láti lögfræðinginn sjá alfarið um almannatengslin? A.m.k. hvað varðar erlendu pressuna.

Dómsdagur nú?

Ég horfði áðan með öðru auganu á svissnesku heimildarmyndina A Crude Awaking: The Oil Crisis. Í stuttu máli eru skilaboð myndarinnar þau að olían er að verða búin og innan skamms verðum við öll farin að keyra um á Amish-hestvögnum.

Flugið verður munaður hinna fáu ríku.

Myndin er þokkalega vel gerð, búin að fá haug af verðlaunum á kvikmyndahátíðum og af einhverjum nefnd (henni til hróss) “The other Inconvenient Truth.”

Sjálfum þótti mér hún falla í sömu gryfju og mynd Al Gore að vera allt of einhliða. Hreinlega algerlega einhliða. Bjarta hliðin er þó sú að ef við tökum þessar tvær saman að þá þarf ekki lengur að hafa áhyggjur af hlýnun jarðar. Ef allt er satt og rétt í Crude Awakening er sá vandi sjálfleystur þar sem olían er að verða búin hvort eð er!

Kolefnahagkerfið er komið að endimörkum og ekkert nema hrun framundan skv. boðskap myndarinnar. Tíminn er hlaupinn frá okkur og tæknigeta mannsins er ekki nægileg til að bjarga okkur á þeim stutta tíma sem er til stefnu.

Þ.a. lítið á víst að gefa fyrir tækniþróun á sviði annarra orkugjafa eða þróun á sviði lífeldsneytis.

Þróunin er hins vegar mjög athyglisverð á því sviði. Sífellt er víst að verða fjölbreyttara fóður sem nota má til framleiðslu lífeldsneytis, eins og sjá má t.d. af þessari frétt frá Danmörku þar sem nýlega var opnuð svokölluð annarrar kynslóðar lífeldsneytisverksmiðja.

Hér eru tenglar á eldri fréttir á National Geographic, annars vegar um framleiðslu lífeldsneytis í Svíþjóð og hins vegar á slíkri framleiðslu úr hundaskít í San Franscisco.

Framleiðsla lífeldsneytis úr dýrafitu vekur hins vegar óneitanlega upp ákveðnar siðferðilegar spurningar. Það er eitt að nota dýraúrgang og hræ til slíkrar framleiðslu, en ég get ekki varist þeirri hugsun að í þeim efnum eigi eftir að koma upp Soylent Green vinkill á endanum.

En aftur að Crude Awakening. Hún vekur mann vissulega til umhugsunar, en af því að hún er þetta einhliða missir hún marks. Þeir eru full margir Malthus-arnir og virðast yfirleitt alltaf hafa rangt fyrir sér á endanum.

Ætli dómsdegi verði ekki frestað enn um sinn?